Ποσοστό περίπου 40%-60% των ασθενών με στηθάγχη που υποβάλλονται σε διαγνωστική στεφανιογραφία δεν εμφανίζουν την «κλασική» μορφή στεφανιαίας νόσου με στένωση των στεφανιαίων αρτηριών λόγω αθηρωμάτωσης. Αυτή η παθολογική κατάσταση είναι συχνότερη στις γυναίκες μέσης ηλικίας και εμφανίσθηκε στη βιβλιογραφία κυρίως κατά την τελευταία 10ετία με τον όρο ΙΝΟCA (Ischemia with No Obstructive Coronary Arteries).

Οπως στην περίπτωση της στεφανιαίας νόσου που οφείλεται στη στένωση των επικαρδιακών αγγείων, έτσι και στην ισχαιμία με φυσιολογικές στεφανιαίες αρτηρίες, το σύμπτωμα της στηθάγχης είναι το αποτέλεσμα της διαταραχής της ισορροπίας μεταξύ της προσφοράς αίματος-οξυγόνου και της ζήτησής του από τον καρδιακό μυ.  Η αινιγματική αυτή πάθηση άρχισε να περιγράφεται από τα μέσα της δεκαετίας του 1970 με τον όρο σύνδρομο «Χ» και ακόμη και σήμερα θέτει δυσεπίλυτα διαγνωστικά και θεραπευτικά διλήμματα. Η πλήρης και ακριβής διάγνωση τίθεται με τη διενέργεια της λειτουργικής στεφανιαίας αγγειογραφίας, μιας μορφής στεφανιογραφίας, με την οποία μπορεί να εκτιμηθεί με ακρίβεια η λειτουργικότητα τόσο της στεφανιαίας μικροκυκλοφορίας, όσο και των μεγαλύτερης διαμέτρου αγγείων της καρδιάς.

Η διάγνωση της νόσου είναι σημαντική, καθώς σε αντίθετη περίπτωση ο ασθενής δεν λαμβάνει την απαιτούμενη φαρμακευτική αγωγή. Η νόσος δεν αποτελεί μια καλοήθη κατάσταση καθώς συνδέεται με αυξημένη συχνότητα καρδιαγγειακών συμβάντων και θνησιμότητας σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό, ενώ η εμμένουσα συμπτωματολογία έχει ως συνέπεια επαναλαμβανόμενες επισκέψεις στο τμήμα επειγόντων περιστατικών και εισαγωγές στο νοσοκομείο. Παράλληλα, πολλοί ασθενείς βιώνουν μια μορφή ιατρικής «απόρριψης», αφού η δυσκολία της αναγνώρισης του συνδρόμου από τους επαγγελματίες υγείας έχει ως αποτέλεσμα τα πραγματικά αυτά συμπτώματα να υποεκτιμώνται και, χαρακτηριζόμενα «υποκειμενικά» και μη αξιόπιστα, να αποδίδονται σε πολλές περιπτώσεις τελικά σε διαταραχές ψυχικής υγείας. Υπέρ αυτού του συμπεράσματος συνηγορεί πολλές φορές η καθησυχαστική «φυσιολογική» εικόνα των αγγείων που προκύπτει από την κλασική στεφανιογραφία, η οποία λόγω τεχνικών περιορισμών αδυνατεί να μας δώσει διαγνωστικές πληροφορίες για τη λειτουργία των μικρών αγγείων της καρδίας, που μπορεί να είναι τελικά η αιτία μεγάλων κλινικών προβλημάτων.

Η θεραπεία της νόσου είναι κατά κύριο λόγο φαρμακευτική και στοχεύει αφενός στον περιορισμό των συμπτωμάτων και αφετέρου στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών.

Ο Κώστας Τσιούφης είναι καθηγητής Καρδιολογίας ΕΚΠΑ – Α’ Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική στο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Αθηνών

Related Posts